Thổ địa Canada

Định cư Canada diện vợ chồng: Điều kiện và quy trình bảo lãnh

Nếu vợ hoặc chồng bạn đang là công dân hoặc thường trú nhân Canada và cả hai muốn đoàn tụ, định cư Canada diện vợ chồng là một trong những con đường để bạn được cấp thường trú nhân mà không dựa trên hệ thống tính điểm tay nghề như Express Entry. Đây là diện xét duyệt dựa trên tính chân thật của mối quan hệ, vì vậy hồ sơ có thể được yêu cầu bổ sung giấy tờ nếu bằng chứng chưa đủ rõ hoặc chưa phù hợp với hoàn cảnh thực tế.

Bài viết này Thổ Địa Canada – Du học và Định cư sẽ tổng hợp điều kiện, hồ sơ cần chuẩn bị và quy trình bảo lãnh theo quy định hiện hành của IRCC, giúp bạn hình dung rõ những bước cần làm trước khi nộp đơn.

Table of Contents

Định cư Canada diện vợ chồng là gì?

Định cư Canada diện vợ chồng, hay bảo lãnh vợ/chồng định cư Canada, là hình thức bảo lãnh gia đình cho phép công dân hoặc thường trú nhân Canada bảo lãnh vợ/chồng hợp pháp, bạn đời chung sống (common-law partner) hoặc bạn đời trong quan hệ đặc biệt (conjugal partner) xin thường trú nhân.

Tùy tình trạng cư trú của người được bảo lãnh, hồ sơ vợ/chồng hợp pháp hoặc bạn đời chung sống có thể được nộp theo diện gia đình (Family Class) hoặc diện SCLPC – Spouse or Common-Law Partner in Canada Class. Family Class thường dùng khi người được bảo lãnh đang ở ngoài Canada, hoặc đang ở Canada nhưng không dự định ở lại trong thời gian hồ sơ được xử lý. SCLPC dành riêng cho người đang sống cùng người bảo lãnh tại Canada và có tình trạng tạm trú hợp lệ, hoặc thuộc một số trường hợp được miễn yêu cầu này theo chính sách của IRCC.

Riêng bạn đời trong quan hệ đặc biệt chỉ được bảo lãnh theo diện gia đình, và chỉ áp dụng khi người được bảo lãnh đang ở ngoài Canada.

Ai đủ điều kiện đứng ra bảo lãnh vợ/chồng?

Theo hướng dẫn hiện hành của IRCC (Immigration, Refugees and Citizenship Canada – Bộ Di trú Canada), người bảo lãnh cần đáp ứng đồng thời các điều kiện sau:

Từ 18 tuổi trở lên.
Là công dân Canada, thường trú nhân Canada.
Đang sống tại Canada, hoặc có kế hoạch quay về sống tại Canada vào thời điểm người được bảo lãnh trở thành thường trú nhân.
Không đang nhận trợ cấp xã hội vì lý do khác ngoài khuyết tật, đồng thời không nợ các khoản vay di trú, nghĩa vụ hoàn trả trợ cấp xã hội hoặc nghĩa vụ cấp dưỡng.
Không thuộc diện bị hạn chế bảo lãnh, ví dụ bản thân người bảo lãnh mới trở thành thường trú nhân nhờ được bảo lãnh theo diện vợ/chồng hoặc bạn đời trong vòng chưa đầy 5 năm tính đến thời điểm nộp hồ sơ mới, hoặc có một số án hình sự liên quan đến bạo lực.

Nếu bạn rơi vào một trong các trường hợp hạn chế trên, nên kiểm tra kỹ với hướng dẫn Guide 5289 của IRCC trước khi nộp hồ sơ, vì mỗi trường hợp có thể có ngoại lệ riêng.

Người được bảo lãnh cần đáp ứng điều kiện gì?

Để đủ điều kiện định cư Canada diện vợ chồng, người được bảo lãnh cần thuộc một trong ba nhóm quan hệ sau. Với vợ/chồng hợp pháp, hôn thú cần được đăng ký hợp pháp và được công nhận cả tại nơi kết hôn lẫn tại Canada. Với bạn đời chung sống, hai người phải chứng minh đã sống chung liên tục ít nhất 12 tháng, thông qua các giấy tờ như hợp đồng thuê nhà đứng tên chung, hóa đơn tiện ích chung, hoặc sao kê ngân hàng chung.

Với bạn đời trong quan hệ đặc biệt, người được bảo lãnh phải đang ở ngoài Canada, cần chứng minh mối quan hệ mang tính độc quyền và phụ thuộc lẫn nhau tối thiểu 12 tháng, đồng thời giải trình rõ lý do khách quan, thực tế hoặc pháp lý khiến hai người không thể kết hôn hoặc sống chung.

Dù thuộc nhóm nào, IRCC luôn xét đến tính chân thật của mối quan hệ, tức mối quan hệ không được thiết lập nhằm mục đích nhập cư. Hồ sơ cần có bằng chứng phù hợp với hoàn cảnh thực tế, chẳng hạn lịch sử liên lạc, các chuyến thăm nhau, tài chính chung, đời sống gia đình, hoặc các bằng chứng khác tùy trường hợp. Đây không nhất thiết là bằng chứng sống chung, vì spouse và conjugal partner có thể không sống cùng nhau.

Hồ sơ bảo lãnh vợ chồng cần chuẩn bị những gì?

Một bộ hồ sơ định cư Canada diện vợ chồng thường bao gồm:

Đơn xin bảo lãnh và đơn xin thường trú nhân, nộp đồng thời theo yêu cầu của IRCC.
Bằng chứng mối quan hệ theo thời gian: hình ảnh chung, tin nhắn hoặc lịch sử liên lạc, vé máy bay các lần thăm nhau, thư xác nhận từ người thân hoặc bạn bè hai bên.
Giấy khai sinh, giấy đăng ký kết hôn nếu có, hộ chiếu còn hiệu lực.
Thông tin và giấy tờ liên quan đến tất cả thành viên gia đình của người được bảo lãnh, kể cả những người không cùng sang Canada, theo yêu cầu của IRCC.
Lý lịch tư pháp của người được bảo lãnh cho các quốc gia ngoài Canada nơi người này đã cư trú liên tục từ 6 tháng trở lên kể từ khi đủ 18 tuổi. IRCC hiện không yêu cầu lý lịch tư pháp cho thời gian đã sống tại Canada.
Khám sức khỏe theo yêu cầu của IRCC, thực hiện sau khi hồ sơ được nộp và theo hướng dẫn IRCC gửi cho bạn, tại bác sĩ được IRCC chỉ định. Không nên tự đi khám trước khi được yêu cầu.
Cam kết bảo lãnh từ phía người bảo lãnh.

Về chi phí, IRCC áp dụng biểu phí riêng cho hồ sơ bảo lãnh và hồ sơ thường trú nhân, có thể thay đổi theo thời điểm. Bạn nên kiểm tra biểu phí và cách nộp hồ sơ mới nhất trực tiếp tại Canada.ca.

Quy trình bảo lãnh vợ chồng định cư Canada diễn ra như thế nào?

Quy trình định cư Canada diện vợ chồng thường trải qua các bước sau:

Xác định nhóm quan hệ phù hợp với tình huống thực tế của bạn.
Chuẩn bị và nộp đồng thời hai đơn, đơn bảo lãnh và đơn xin thường trú nhân, nộp trực tuyến thông qua Cổng thông tin thường trú nhân của IRCC.
Thanh toán đầy đủ các khoản phí bắt buộc theo biểu phí hiện hành.
IRCC xác nhận hồ sơ hợp lệ và gửi thư xác nhận đã tiếp nhận.
Nếu người được bảo lãnh đang sống tại Canada cùng người bảo lãnh, có tình trạng tạm trú hợp lệ hoặc đáp ứng chính sách liên quan của IRCC, họ có thể xin giấy phép lao động mở sau khi hồ sơ được xác nhận đầy đủ.
IRCC xét duyệt hồ sơ, có thể yêu cầu phỏng vấn hoặc bổ sung giấy tờ.
Nếu hồ sơ được chấp thuận, người được bảo lãnh nhận thường trú nhân. Với diện Outland, thủ tục thường hoàn tất khi nhập cảnh Canada.

Nên nộp hồ sơ diện Inland hay Outland?

Inland, tương ứng với diện SCLPC, thường áp dụng khi người được bảo lãnh đang sống cùng người bảo lãnh tại Canada và có tình trạng tạm trú hợp lệ, hoặc thuộc một số trường hợp được miễn yêu cầu này. Lợi thế lớn nhất là có thể xin giấy phép lao động mở sau khi hồ sơ được xác nhận đầy đủ, nhưng nếu hồ sơ bị từ chối, diện này không có quyền kháng cáo lên Immigration Appeal Division. Lưu ý việc nộp Inland không tự động cho phép người được bảo lãnh ở lại Canada quá thời hạn tạm trú hiện có; họ vẫn cần duy trì tình trạng hợp lệ hoặc xin gia hạn riêng trong lúc chờ xét duyệt.

Outland thường được nộp theo diện gia đình. Người được bảo lãnh có thể ở ngoài Canada trong thời gian hồ sơ được xử lý, và việc đi lại không gắn với yêu cầu phải duy trì sống cùng người bảo lãnh tại Canada như diện SCLPC. Nếu hồ sơ thuộc diện gia đình bị từ chối, người bảo lãnh có thể có quyền kháng cáo lên Immigration Appeal Division, tùy nguyên nhân từ chối và các trường hợp ngoại lệ. Tuy nhiên, việc nộp theo diện gia đình không tự động mang lại quyền xin giấy phép lao động mở; nếu người được bảo lãnh đang ở Canada, họ vẫn phải đáp ứng điều kiện xin giấy phép lao động mở riêng của IRCC.

Không có lựa chọn nào tốt hơn cho mọi trường hợp. Quyết định nên dựa trên tình trạng cư trú hiện tại, kế hoạch đi lại và mức độ ưu tiên giữa việc được làm việc tại Canada trong lúc chờ hay sự linh hoạt và khả năng kháng cáo nếu hồ sơ bị từ chối khi định cư Canada diện vợ chồng.

Những sai lầm thường gặp khi chuẩn bị hồ sơ

Khi chuẩn bị hồ sơ định cư Canada diện vợ chồng, một số sai lầm phổ biến khiến hồ sơ dễ bị kéo dài xử lý bao gồm:

Thiếu bằng chứng phù hợp với hoàn cảnh thực tế của mối quan hệ, không chỉ giới hạn ở việc sống chung.
Khai thông tin không khớp nhau giữa các form trong cùng bộ hồ sơ.
Bỏ sót lý lịch tư pháp của một quốc gia ngoài Canada từng cư trú đủ thời gian yêu cầu.
Nộp giấy tờ không phải tiếng Anh hoặc tiếng Pháp nhưng bản dịch không đáp ứng yêu cầu của IRCC.
Chọn nhầm nhóm quan hệ, ví dụ nộp theo diện bạn đời chung sống khi thời gian sống chung thực tế chưa đủ 12 tháng liên tục.

Những lỗi này có thể khiến hồ sơ bị trả lại do không đầy đủ, hoặc khiến quá trình xử lý kéo dài nếu IRCC cần thêm thông tin để đánh giá hồ sơ.

Câu hỏi thường gặp

Định cư Canada diện vợ chồng mất bao lâu?
Thời gian xử lý thay đổi theo từng thời điểm, loại hồ sơ và độ đầy đủ của giấy tờ. Nên kiểm tra công cụ tra cứu thời gian xử lý chính thức của IRCC để có con số cập nhật tại thời điểm nộp hồ sơ.

Sống chung nhưng chưa đăng ký kết hôn có bảo lãnh được không?
Có. Đây là diện bạn đời chung sống, áp dụng khi hai người sống chung liên tục tối thiểu 12 tháng và có bằng chứng cụ thể.

Hồ sơ bảo lãnh vợ chồng bị từ chối thì có thể làm lại không?
Có, tùy nguyên nhân từ chối. Hồ sơ có thể được chuẩn bị lại đầy đủ hơn hoặc, với diện gia đình, có thể kháng cáo tùy trường hợp. Nên đánh giá dựa trên thư từ chối và tình huống thực tế.

Kết luận

Định cư Canada diện vợ chồng là một hành trình đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ về giấy tờ và bằng chứng mối quan hệ, nhiều hơn là về bằng cấp hay kinh nghiệm làm việc. Nắm rõ điều kiện, chọn đúng nhóm quan hệ và chuẩn bị hồ sơ đầy đủ ngay từ đầu sẽ giúp hồ sơ của bạn tăng tính rõ ràng và thuyết phục khi IRCC xem xét.

Nếu bạn chưa chắc mối quan hệ của mình phù hợp với diện nào, hoặc chưa biết nên bắt đầu chuẩn bị hồ sơ từ đâu, đội ngũ Thổ Địa Canada có thể kết nối bạn với các cố vấn di trú có giấy phép RCIC để được hỗ trợ đánh giá hồ sơ cụ thể trước khi nộp.

Bài viết mang tính tham khảo dựa trên quy định hiện hành, không thay thế cho việc tư vấn từng trường hợp cụ thể, không áp dụng chung cho tất cả các trường hợp. Quy định của IRCC có thể thay đổi theo thời gian. Vui lòng kiểm tra thông tin mới nhất tại nguồn chính thức hoặc liên hệ Thổ Địa Canada để được hỗ trợ.